Holland High Tech Holland High Tech

Vijf toekenningen voor onderzoek naar systeemontwerp in mechatronica en optomechatronica

18 november 2026

Binnen de KIC-missiecall ‘Systeemontwerp in mechatronica en optomechatronica’ van NWO ontvangen vijf interdisciplinaire onderzoeksprojecten financiering. Mechatronica en optomechatronica vormen de basis van veel geavanceerde hightechsystemen, van chipmachines tot medische apparatuur. De projecten gaan aan de slag om deze systemen nauwkeuriger en betrouwbaarder te maken en sluiten daarmee aan bij het innovatiedomein Mechatronics & Optomechatronics van Holland High Tech gericht op deze sleuteltechnologie uit de Nationale Technologiestrategie.

Nieuws
KIA Sleuteltechnologieën
Mechatronics & Optomechatronics
Nationale Technologiestrategie
Sleuteltechnologieën
Valorisatie & Marktcreatie

Mechatronica en optomechatronica vormen de basis van veel geavanceerde systemen in sectoren als de halfgeleiderindustrie, medische technologie, ruimtevaart en precisielandbouw. Om deze systemen steeds nauwkeuriger en betrouwbaarder te maken, brengt deze call binnen het Kennis- en Innovatieconvenant (KIC) onderzoekers, bedrijven en andere maatschappelijke partijen samen in interdisciplinaire consortia.

De vijf toegewezen consortia onderzoeken onder meer hoe kunstmatige intelligentie het ontwerpproces kan ondersteunen, hoe precisiesystemen stabieler kunnen worden gemaakt en hoe sensoren en meetmethoden verder kunnen worden verbeterd. Kennisinstellingen werken daarin nauw samen met een breed scala aan bedrijven, van grote hightechspelers tot gespecialiseerde mkb’ers, waaronder ASML, Airbus, VDL ETG, KMWE, FSO Instruments, Delft Dynamics, Engineering Masters, Benchmark, Brighter Signals, TQ-Group, Shadow Robot, JBT Marel, Royal Kaak, Demcon, STT Products, Siemens Industry, K. Peeraer, Ansys, MathWorks, Menicon, AAE, Frencken Mechatronics Europe, Affix Engineering, Prodrive Technologies en Van Swinden Laboratorium.

Stevige bijdrage aan de actieagenda Mechatronics & Optomechatronics

Het call-thema werd door de KIA ST aangedragen en komt voort uit het verdiepingsprogramma en de zeven innovatieprogramma’s van de actieagenda Mechatronics & Optomechatronics uit de Nationale Technologiestrategie (NTS). Met de toekenningen voor deze projecten wordt een stevige bijdrage geleverd aan de kennisbasis van de actieagenda.

Veel van de toegekende projecten relateren aan andere NTS-prioriteiten, zoals Semicon Technologies en AI & Data, en sluiten aan bij de gerichte marktprogramma’s Semicon en Hightech Machinebouw. Ze zijn gericht op toepassingen in robotica, medische technologie, drones en satellietcommunicatie.

De toegewezen projecten

Mechatronic Optimization of the System Architecture: from Idea to Controlled Solution (MOSAICS) – Prof. dr. ir. Theo Hofman (TU Eindhoven)

  • Mede-aanvragers: dr. ir. Ron de Bruijn, dr. ir. Pascal Etman (beide TU/e), dr. ir. Nandini Bhattacharya, prof. dr. ir. Matthijs Langelaar (beide TU Delft)

  • Cofinanciers: ASML, FSO Instruments, Airbus, VDL ETG, KMWE, TNO

  • Samenwerkingspartners: Delft Dynamics

Het MOSAICS‑project richt zich op het verbeteren van de manier waarop zeer precieze technologische systemen worden ontworpen en gebouwd. Deze systemen worden gebruikt in toepassingen zoals drones, satellietcommunicatie en halfgeleiderapparatuur. Door samenwerking tussen universiteiten en bedrijven ontwikkelt het project slimme ontwerptools met AI en geavanceerde simulaties. Het doel is om het ontwerpproces sneller, goedkoper en betrouwbaarder te maken, zodat innovatieve high‑tech systemen eenvoudiger gerealiseerd kunnen worden.

DESIGN-R Co-design and actuation and tactile sensing technologies for manipulation in unstructured environments – dr. ir. Wesley Roozing (Universiteit Twente)

  • Mede-aanvragers: dr. ir. Jan de Jong, EngD (UT)

  • Cofinanciers: Engineering Masters, Benchmark, Brighter Signals, TQ-Group (Duitsland), Shadow Robot (Verenigd Koninkrijk), JBT Marel, Royal Kaak

Veel Nederlandse sectoren, zoals agri‑food en de maakindustrie, hebben dringend behoefte aan robots om arbeidstekorten en toenemende vraag op te vangen. Huidige robots zijn moeilijk en duur te ontwerpen voor echte, mensgerichte omgevingen. Het DESIGN‑R-project pakt dit probleem aan door betere methoden te ontwikkelen om robots te ontwerpen die taken, objecten en omstandigheden veilig en betrouwbaar kunnen verwerken. Door nieuwe ontwerpmethoden te combineren met verbeterde robotcomponenten, sensoren en geteste prototypes, helpt het ingenieurs om grijpers en manipulators efficiënter te bouwen. Door nauwe samenwerking met industriële partners en open instrumenten te ontwikkelen, zorgt het project voor voordelen voor samenleving en economie.

CUT4CARE - Predictive Process Monitoring and Steering for Ultra-Precision Manufacturing of Medical-Grade Soft Contact Lenses – dr. Liangliang Cheng (Rijksuniversiteit Groningen)

  • Mede-aanvragers: prof. dr. Bayu Jayawardhana, prof. dr. Francesco Maresca, dr. Andrea Giuntoli (allen RUG), dr. Hassan Hossein Nia Kani (TU Delft), dr. Willem Jellema (SRON)

  • Cofinanciers: Demcon, STT Products, Siemens Industry, Flanders Make (België), K. Peeraer BV (België), Ansys, part of Synopsys (Frankrijk)

  • Samenwerkingspartners: Healthy Technology Research & Public Knowledge Institute, Queen Mary University of London (Verenigd Koninkrijk), MathWorks (Verenigd Koninkrijk)

De groeiende klinische vraag naar op maat gemaakte medische contactlenzen, onder meer door myopiecontrole bij kinderen, keratoconus en andere complexe cornea-aandoeningen, verhoogt de druk op betrouwbare en traceerbare productie. Bij zachte contactlenzen ontstaat de kwaliteit tijdens het droog verspanen, maar wordt deze pas na hydratatie beoordeeld. Dit leidt tot late foutdetectie, extra remakes, verspilling en minder voorspelbare levertijden. CUT4CARE pakt dit knelpunt aan door multischalige modellering, multimodale sensoren, in-situ optische metrologie en begrensde processturing te combineren. Validatie vindt plaats op Menicon’s Automated Lens Production (ALP)-lijn, met als doel betere traceerbaarheid, hogere First Pass Yield en efficiëntere, EU MDR-conforme productie.

ARCADE - Architectural Reasoning and Collaborative AI for Design in Engineering – dr. Jakup Ratkoceri (Universiteit Twente)

  • Mede-aanvragers: Prof. dr. G. Maarten Bonnema, dr. ir. Saber Darmoul, dr. Petra van den Bos (allen UT), dr. ir. Michiel van Osch, dr. Erik Puik (beide Fontys)

  • Cofinanciers: VDL ETG T&D, ASML, AAE B.V, Frencken Mechatronics Europe, Affix Engineering B.V.

  • Samenwerkingspartners: TNO ESI, Brainport Development

ARCADE (Architectural Reasoning and Collaborative AI for Design in Engineering) adresseert het probleem in de high-tech- en optomechatronicaindustrie dat systemen steeds complexer worden. Beslissingen die vroeg in het ontwerpproces worden genomen over de architectuur van het systeem hebben een grote impact op het uiteindelijke resultaat, maar bouwen noodgedwongen op onzekere en incomplete informatie. Architectural Reasoning vormt de basis voor dergelijke beslissingen. Ondersteuning voor Architectural Reasoning is op dit moment nog beperkt: het is vooral afhankelijk van menselijke competenties. Dit project beoogt ondersteuning te creëren waarbij gebruik gemaakt wordt van menselijke en kunstmatige (AI) competenties.

PicoDrift: Ultra-Stable Interface design for Next-Generation Opto-Mechatronic Systems – dr. ir. Leonard Antonino (Lennino) Cacace (TU Eindhoven)

  • Mede-aanvragers: dr. ir. Ron de Bruijn, dr. ir. Frederik Van Loock, dr. ir. Lambèrt van Breemen, dr. ir. Olaf van der Sluis (TU Eindhoven)

  • Cofinanciers: ASML Netherlands B.V., TNO, Prodrive Technologies B.V., Van Swinden Laboratorium B.V.

Moderne hightechmachines vereisen extreem stabiele positionering, vaak tot op enkele miljardste meter nauwkeurig. Mechanische en/of gelijmde verbindingen tussen onderdelen kunnen echter in de loop van de tijd langzaam verschuiven, wat de prestaties van het systeem beperkt. Dit project brengt industrie en onderzoeksinstellingen samen om deze kleine bewegingen beter te begrijpen en te voorspellen, en om strategieën te ontwikkelen om ze te voorkomen. Door materialen, oppervlakken en verbindingsmethoden systematisch te bestuderen, ontwikkelen we praktische ontwerprichtlijnen voor stabielere en betrouwbaardere precisiesystemen voor toekomstige technologieën.

Meld je aan voor onze nieuwsbrief