Strategische programma's

Advanced Instrumentation combineert state-of-the-art technologieën en verschillende disciplines voor complexe systemen met toepassingen in wetenschappelijk onderzoek, industriële productie en medische technologie. Dit programma richt zich op vier thema's: ultra-sensitieve detectoren, high-performance optica, instrumentarium geschikt voor extreme omgevingen en complexe systeemintegratie. We werken hiermee toe naar een intensievere samenwerking tussen kennisinstellingen en bedrijven, om innovatieve technologieën beter toegankelijk te maken voor de Nederlandse hightechsector.

Battery Integration speelt een cruciale rol in de energietransitie. Het is een essentiële technologie voor de integratie van hernieuwbare energie, het stabiliseren van het elektriciteitsnet en beheren van piekbelastingen. Het maakt energietijdverschuiving mogelijk, ondersteunt de elektrificatie van transport en andere energie-intensieve sectoren, en bevordert de ontwikkeling van gedistribueerde energiesystemen. Het programma richt zich op vier pijlers: innovatieve batterijontwerpen, intelligente toepassingen en systemen, batterijmaterialen en -ontwerp, en levenscyclusanalyse, tweede leven en recycling.

Materialen vormen de basis van onze fysieke omgeving en hebben door de eeuwen heen maatschappelijke ontwikkeling aangedreven. Materiaalinnovatie is bepalend voor technologische groei en het welzijn van de samenleving. Dit programma richt zich op nieuwe materialen die bijdragen aan de energietransitie, duurzaamheid, een circulaire economie en het beheer van kritieke grondstoffen. Het omvat een breed scala aan materiaalklassen, van constructiematerialen tot hightech innovaties, die essentieel zijn voor de concurrentiekracht van de Nederlandse industrie en een betere samenleving.

Medische technologie is een sleutelwaardeketen binnen de Nederlandse hightechindustrie, gericht op duurzaam verdienvermogen en maatschappelijke impact. Het strategisch programma MedTech stimuleert de ontwikkeling en vroege validatie van sleuteltechnologieën zoals imaging, sensoren en actuatoren door publiek-private samenwerking. Het programma concentreert zich op drie domeinen: beeldvorming en beeldgeleide interventiesystemen, sensoren en digitale technologie, en medische hulpmiddelen en bewakingssystemen. Door samenwerking tussen bedrijven, kennisinstellingen en zorgpartijen versterkt het programma het MedTech-ecosysteem, met als doel een duurzamere, toegankelijke en efficiënte zorg.

Micro-elektronica is overal in onze samenleving en haar belang is extra zichtbaar geworden door chiptekorten en internationale spanningen. Nederland heeft behoefte aan kleinere, veiligere, snellere en energiezuinige chips om de exportpositie te versterken, de afhankelijkheid van buitenlandse leveranciers te verkleinen en de nationale veiligheid te waarborgen. Daarnaast draagt deze technologie bij aan digitalisering en innovatieve, energiezuinige oplossingen. Het Nederlandse micro-elektronica-ecosysteem is sterk en gebouwd op publiek-private samenwerkingen.

Nederlandse optische technologieën zijn wereldwijd toonaangevend in innovatie; van gegevensopslag en communicatie tot productie en geneeskunde. Geavanceerde optische systemen, zoals wafer steppers voor chipproductie en energiezuinige LED-verlichting, verbeteren duurzaamheid en efficiency. Deze technologieën ondersteunen ook sectoren als landbouw, gezondheidszorg en defensie. Het programma richt zich op het ontwikkelen van geavanceerde optische oplossingen voor maatschappelijke doelen als duurzame energie, precisielandbouw en veilige defensiesystemen. Via samenwerking en innovatie stimuleren we economische groei en versterkt Nederland zijn positie als wereldleider in optica.

Quantumtechnologieën bieden revolutionaire mogelijkheden door gebruik te maken van de principes van quantummechanica. Met quantumcomputers en quantumnetwerken kunnen veilige communicatie, energie-efficiëntie en innovaties in medische diagnostiek en milieumonitoring worden gerealiseerd. Door hun strategisch belang krijgen deze technologieën wereldwijd geopolitieke aandacht, terwijl Nederland met gerichte investeringen en beleidsmaatregelen werkt aan het behouden van een competitieve voorsprong. Het programma focust op quantumcomputing, -communicatie en -sensing, en stimuleert publiek-private samenwerking om onze toppositie te versterken en uit te bouwen.

Halfgeleiderfabricageapparatuur is essentieel voor de productie van geavanceerde chips en voor de continue verbeteringen die Gordon Moore meer dan 50 jaar geleden voorspelde. Nederland speelt een grote rol in geavanceerde materiaaldepositie, lithografie, procesinstrumentatie en mechatronica. Dit strategisch programma verbindt academische kennis met de halfgeleiderindustrie om de technologie-innovatie te stimuleren en de toekomst van Moore’s wet te waarborgen. De sector is van groot economisch belang voor Nederland en richt zich op mechatronica en de natuurkunde van essentiële technologieonderdelen.

De Nederlandse ruimtevaartsector speelt een belangrijke rol in het oplossen van maatschappelijke uitdagingen, zoals weer en klimaat, emissiemonitoring, veiligheid en defensie. Nederland, ESA, de EU en de NAVO erkennen het kritieke belang van deze infrastructuur, terwijl ruimtevaartactiviteiten internationaal toenemen. In lijn met de langetermijn ruimtevaart-agenda (LTR) richt de sector zich op vier toepassingsvelden: satellietcommunicatie, space situational awareness, aardobservatie voor klimaat en leefomgeving, en positie, navigatie en timing (PNT). Binnen dit programma kijken we daarom naar verbetering van de ruimte-infrastructuur, inclusief platformen, lanceerders en datagebruik.

De Nederlandse hightech (equipment) industrie is een belangrijke pijler voor de economie en innovatie. Nederlandse bedrijven onderscheiden zich wereldwijd met hun innovatieve systemen, maar ervaren steeds complexere systemen, toenemende concurrentie en een tekort aan engineers. Dit programma richt zich op het ontwikkelen van nieuwe methodieken om de productiviteit van engineers te verbeteren, met industriële use cases om de waarde en toepasbaarheid van deze methodieken aan te tonen.

In 2021 stelde Europa zich ten doel om 20% van de wereldwijde halfgeleiderwaardeketen te veroveren tegen 2030. Waar de focus aanvankelijk lag op frontend-technologieën zoals waferfabricage, benadrukte Mario Draghi in zijn rapport 'The Future of European Competitiveness' dat ook backend-technologieën, en met name ‘advanced chip packaging’, hierin een essentiële rol spelen. Deze technologie maakt verdere chipintegratie mogelijk en is cruciaal voor het behoud van een concurrerende Europese halfgeleiderindustrie. Daarom vormt advanced packaging een van de pijlers binnen het chipNL-plan en is het de kern van het Strategisch Programma ‘Advanced Chip Packaging’.

De scope van dit programma is het circulair(der) maken van highech systemen en machines, danwel het circulair(der) maken van de grondstoffen die in die machines gebruikt worden. De hightech-, systemen en materialensector wordt gedefinieerd door hoog technologische, hoog complexe en hoogwaardige machines die in relatief lage aantallen geproduceerd worden. De focus gedurende het begin van het programma is Remanufacturing en Grondstoffen in deze sector.

Vrede en veiligheid zijn essentieel voor een bloeiende samenleving en sterke economie. Geopolitieke ontwikkelingen tonen aan dat Nederland en zijn bondgenoten complexe uitdagingen tegemoet gaan. Investeringen in nieuwe technologieën en methoden zijn nodig om veiligheidsorganisaties effectief te ondersteunen. Daarnaast streeft Nederland naar meer zekerheid in de productie en levering van defensieproducten en een sterkere positie in internationale toeleveringsketens, wat zowel voor de veiligheid als het economisch verdienvermogen van Nederland van groot belang is.