Holland High Tech Holland High Tech

Slimmer spooronderhoud: scheuren in rails beter voorspellen

19 november 2026

Door miljoenen wielpassages ontstaan in spoorrails kleine defecten, zogeheten squats. Aan de buitenkant lijken ze onschuldig, maar eronder kan een scheur groeien. De TU Eindhoven (TU/e), M2i en ProRail werken aan betere voorspellingen van die groei.

Het project FATRAIL ontvangt ondersteuning van Holland High Tech vanuit de PPS-Innovatieregeling (PPS-I) van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat.

Nieuws
MKB innovatie
PPS financiering
Duurzame Mobiliteit

Sneller rekenen, beter voorspellen

Hoe snel een squat groeit, hangt af van veel factoren, zoals de positie van het wiel, de temperatuur en de vorm van de scheur. Alles doorrekenen met gedetailleerde modellen kost veel tijd. Promovendus Sjoerd Hengeveld (TU Eindhoven) ontwikkelde daarom een vereenvoudigd model dat dit veel sneller doet. Hij beschrijft een squat in twee delen: een ondiepe, brede scheur vlak onder het oppervlak en een diepere, ovale scheur. Door de uitkomsten van enkele basisberekeningen slim te combineren, hoeft niet elke situatie opnieuw te worden doorgerekend.

FATRAIL gaat een stap verder. Het project ontwikkelt het eerste model voor squats dat met kansen rekent en ook onzekerheden meeneemt, bijvoorbeeld in inspectiemetingen. Een ultrasone meting laat namelijk niet altijd de werkelijke grootte van een scheur zien. Metingen op het spoor worden gebruikt om het model te toetsen.

Een veiliger spoor

ProRail kan straks beter onderscheiden welke defecten in de gaten gehouden kunnen worden en welke ingrijpen vragen. Nu werkt het spoor vooral met ultrasone inspecties en vaste herstelschema’s. Straks weegt ook de vraag mee of de scheur onder het oppervlak waarschijnlijk doorgroeit. Inspectie en onderhoud kunnen zo per spoorlijn worden afgestemd. Dat draagt bij aan een veiliger spoor.

Slimmer onderhoud

Het project richt zich op lagere kosten over de hele levensduur van het spoor, minder ongeplande ingrepen en een efficiëntere inzet van onderhoudsmiddelen. Ook helpt het onnodige vervanging van rails te voorkomen. Inspectie-intervallen en onderhoudsmaatregelen worden gebaseerd op berekende faalkansen in plaats van op vuistregels.

Meld je aan voor onze nieuwsbrief